Konum meselesi

Türkiye'de gündem özellikle son 8 yıldır yıkıcı bir şekilde sadece para. Onu ele alış biçiminden beklentilerimize kadar, her şey, neden bu durumda olduğumuzun en büyük göstergesi.

Para, barterın yani değiş tokuşun sadece bir aracıdır. Ve aslında görece çok yenidir. Dijital ödeme sistemleri, sadakat puanları, kripto varlıklar ve yeni takas araçlarının kısa sürede elde ettikleri pazar paylarına bakarsak, yerinin bazılarının zannettiği kadar sarsılmaz olmadığı açıktır. Çünkü değiş tokuşun konusu değişebilir. Değişmeyecek olan insanların birbirleriyle değer üretme ve paylaşma ihtiyacıdır.

Gizli sos paranın kendisi veya barterın niteliği değil, insanın kendine anlattığı hikâyededir. Su tesisatçısı veya berber olmayı seçmiş bir insan sadece bir takas işlemi gerçekleştirmek için bu hizmeti vermez. Meslek zamanla onun kimliğine, itibarına ve toplumla yaptığı görünmez sözleşmeye dönüşür.

Bunu parayla satın alamazsınız.

Aynı, bir çocuğun "Büyüyünce ne olacaksın?" sorusuna vereceği cevabı satın alamayacağınız gibi.

Bu yüzden servetin en dayanıklı biçimi çoğu zaman para değil, insanın konumudur.

Bilgisi, becerisi, itibarı ve kurduğu ilişkiler ağıdır.

Bir değişim aracının değeri düşebilir; fakat başkalarının seninle yeniden işlem yapma isteği kolay kolay ortadan kalkmaz.

Seni takasa konu araca (para, altın, emtia) karşı avantajlı veya dezavantajlı hâle getiren birinci etken de budur.

Velhasıl ilk koşul takasın konusu araç değil, konumdur.

Ve unutma: O konumu da en başından beri sen seçersin.